01-09-2017 / Visieblog / Lucas Jellema, CTO AMIS
De onstuitbare opmars van de cloud

Heb jij nog eigen IT? Dat is apart...

De onstuitbare opmars van de cloud is begonnen: over X jaar heeft uw organisatie geen eigen datacenter, hardware, maatwerksoftware of IT-specialisten meer. Behalve wellicht voor de uitzonderingssituaties waarin maatwerk IT voor onderscheidende business waarde zorgt.

 

Er staat waarschijnlijk geen kluis in uw bedrijf. Voor geldbeheer en financiële transacties maakt u gebruik van de ‘ geld-cloud’: een bank. Uw organisatie heeft ook vast geen waterput en installatie om water te zuiveren. Want voor drinkwater maakt u gebruik van de ‘ water-cloud’: ofwel het waterleidingbedrijf. En een in-huis-drukkerij, eigen koeriers, een eigen beveiligingsdienst, eigen stroomgeneratoren; koks, elektriciens, schoonmakers, portiers, machinebouwers, kopieermachine-onderhoudsmedewerkers in eigen dienst, ze waren ooit niet ongebruikelijk voor grotere ondernemingen. Maar ze zijn nu steeds zeldzamer. 

 

De meeste ondernemingen doen díe dingen waar ze het verschil mee maken. En maken overigens gebruik van de diensten van leveranciers die specialist zijn en schaalvoordelen kunnen halen. Een strategie vooral vanuit kostoverwegingen, maar ook vanuit de gedachte dat je geen tijd en energie wilt stoppen in zaken die hooguit randvoorwaardelijk zijn of waarin je nooit erg goed zult worden.

 

De cloud is een katalysator voor eenzelfde beweging op IT gebied. Van de eigen computerruimte met koeling, noodstroom, beveiliging en ingewikkelde bekabeling hebben we vaak al afscheid genomen. We nemen het datacenter in de cloud af, maar zetten er onze eigen en zelf-beheerde hardware neer op gehuurde vierkante meters Datacenter as a Service. Overigens is deze hardware vrijwel nooit uniek of op maat gemaakt. 

De onstuitbare opmars van de cloud

Over X jaar…

Over X jaar huurt niemand nog datacenter voorzieningen. Want niemand heeft nog eigen hardware om daar in te zetten en zelf te beheren. En niet alleen huren bedrijven dan geen datacenter capaciteit meer, ze nemen überhaupt geen infrastructuurdiensten meer af. Trouwens, over X jaar hebben bedrijven ook geen eigen, zelfbeheerde databases en middlewareplatformen meer. En bouwen ze ook geen eigen maatwerksoftware. Organisaties hebben dan geen eigen systeembeheerders, DBAs of middleware administrators. De bulk van de ondernemingen doet over X jaar de bulk van zijn bedrijfsactiviteiten op standaard software die als SaaS wordt afgenomen. De voor deze software benodigde platform-, infrastructuur- en datacenter-capaciteit zijn de verantwoordelijkheid van de leveranciers van de SaaS-oplossingen. 

 

Maatwerk-software wordt alleen ontwikkeld voor heel specialistische en sterk onderscheidende bedrijfsactiviteiten en interacties met klanten waar het verschil moet worden gemaakt. Een webshop bouwt – wellicht - zijn eigen website en gebruikt SaaS voor haar boekhouding, incasso, marketing en inkoop. Een fabrikant van 3D printers ontwikkelt – mogelijk - zelf het besturingssysteem voor de printer  en gebruikt SaaS voor alle andere activiteiten. Een bedrijf dat een SaaS oplossing aanbiedt, ontwikkelt de software van die oplossing. Waarschijnlijk doen ze dat op het platform (PaaS) en vrijwel zeker op de infrastructuur (IaaS) in het datacenter (DCaaS) van andere providers.

 

De rol van de IT afdeling en de verantwoordelijkheid van de CIO worden  niet heel anders. De kern blijft: de business voorzien van IT voorzieningen (applicaties) om bedrijfsprocessen te faciliteren op het afgesproken service niveau. De invulling van die rol, die wijzigt wél sterk. De kern van wat de IT afdeling doet over X jaar is:

  • Evaluatie van SaaS oplossingen op architectuurrichtlijnen en regie op SaaS leveranciers en technische implementatie
  • Vertaling van business wensen, kansen en uitdagingen naar IT oplossingen (die worden gerealiseerd met cloudgebaseerde oplossingen)
  • Financiële analyses, TCO inventarisatie en business case ontwikkeling
  • Architectuur van het IT landschap. Zowel de tientallen SaaS producten als alle interacties met ‘things’, 3rd party systemen, menselijke gebruikers en andere stakeholders
  • “SaaS enablement”: Het onderling inpassen en verbinden van SaaS oplossingen en het realiseren van een maatwerk-presentatie van gegevens uit één of meerdere SaaS componenten gericht op specifieke rollen
  • Ontwikkeling van maatwerksoftware voor specialistische bedrijfsactiviteiten (daar waar geen SaaS voor is) of voor een heel bijzonder vorm van interactie of procesuitvoering waarmee een organisatie zich in de markt wil onderscheiden

De kern van verantwoordelijkheid van de CIO blijft: het op afgesproken service niveaus beschikbaar stellen aan de business van IT voorzieningen om bedrijfsprocessen te faciliteren.

Argumenten en drijfveren

Deze beweging naar de cloud met per gebruik betaalde, schaalbare IT voorzieningen en het gebruik van op gestandaardiseerde (SaaS) oplossingen is gebaseerd op verschillende argumenten. Total Cost of Ownership vat veel van deze argumenten samen. Ook kwaliteit van IT-voorzieningen, het vermorgen deze zelf up-to-date te houden, risicobeheersing, snelheid van innovatie, flexibiliteit in bedrijfsuitvoering en kapitaalbeslag spelen een belangrijke rol.

 

De afhankelijkheid van bedrijven van bijna pensioengerechtigde medewerkers voor het onderhouden en in de lucht houden van een bedrijfskritische applicatie is een duidelijke drijfveer voor de beweging naar de cloud. Zo ook de uitdaging om kennis van technologie op te bouwen, vast te houden en te blijven ontwikkelen. Dit is belangrijk om de business vanuit IT te kunnen faciliteren en stimuleren in plaats van af te remmen. Ook de kostbare bemensing die nodig is om 24/7 operaties te ondersteunen,  met driedubbele bezetting vanwege nachtdiensten en met het oog op ziekte en verlof. Een andere overweging is de bescherming van gegevens en het voldoen aan wet- en regelgeving rond privacy.  Hiermee worden ook verstoring van bedrijfsprocessen, imagoschade en mogelijke boetes voorkomen. Als laatste de piek-belasting waarop de IT voorzieningen berekend moeten zijn. In veel gevallen is die piek er misschien maar één week in het kwartaal of een paar uur per dag. De rest van de tijd kost de benodigde voorziening alleen maar geld.

Wanneer en hoe?

De grote vraag die nu overblijft is niet óf deze beweging er gaat komen, want die is al in volle gang. De vraag is: hoe ver weg is X? Wanneer is bovenstaande situatie bereikt? Over 2 jaar, 5 jaar, 10 jaar? En misschien nog belangrijker: Als dit de stip is op de horizon, ergens tussen de 5 en 10 jaar in de toekomst, hoe maak je als onderneming de reis naar die stip? Op een samenhangende manier die gecontroleerd blijft in plaats van geforceerd door dringende omstandigheden, en die zo snel mogelijk inzichten en liefst concrete voordelen gaat bieden.

Frank Stevens
Wilt u meer weten over hoe u de reis naar de cloud kunt maken? Dan nodig ik u van harte uit voor het vrijblijvende seminar 'de Cloud met beide benen op de grond' op 9 november in Utrecht. Stuur me een berichtje en ik meld u aan.
Bel Frank Stevens 06 43 87 16 97